Transcript
Thì àm. À, chị thiệu ha, tại vì à có các bạn cũng đã đi nhi rồi thì mới biết chị ha. Chị là bác sĩ Quỳnh Vy ha. Hiện là đang à công tác tại khoa thận nội tiết bệnh viện Nhi Đồng 1 thì tụi em cũng sẽ gặp chị khi mà tụi em đi lâm sàng ha. Thì à, chị sẽ phụ trách cái phần à phần à thận, phần thận mà nội tiết àm à các bài thận mà nội tiết cho tụi mình. Thì hôm nay chị sẽ dạy tụi em bài tổn thương thận cấp ha. Tổn thương thận cấp ở trẻ em. Thì àm, nội dung của mình này là thứ nhất á là mình sẽ phải nhận diện à xem coi là có đứa nhỏ có bị tổn thương thận cấp hay không và đánh giá mức độ của tổn thương thận cấp.
Cái thứ hai là sau khi mà đánh giá là nó có phải là tổn thương thận cấp hay không thì mình sẽ đi tìm nguyên nhân ha và mình sẽ học một số cái bệnh cảnh lâm sàng à biểu hiện à biểu hiện bằng tổn thương thận cấp. À và xử trí tổn thương thận cấp. Xử trí thì cái này là xử trí ban đầu thôi. À những cái mà liên quan đến tổn thương thận cấp. Àm, không có nói rõ là từng cái nguyên nhân như thế nào. À và à có một cái à đặt à một cái điều trị đặc hiệu đó là à các phương pháp lọc thay thế thận ha. Thì à mình sẽ có cái à hướng tiếp cận ấy ha tại vì cái hướng tiếp cận này nó sẽ à nó sẽ theo tụi em à theo cái cách học của tụi em để tụi em sau này tụi em thi à thi à thi Osce hoặc là thi àm thi chứng chỉ hành nghề từ một cái tiếp cận à một cái tiếp cận vấn đề ha mà tụi mình sẽ ra được chẩn đoán và điều trị.
Thì cái hướng tiếp cận của suy thận cấp là thứ nhất á là mình cũng à sẽ nhận diện tổn thương thận cấp là có tổn thương thận cấp hay không. À à định nhận diện như thế nào, định nghĩa như thế nào và mức độ tổn thương thận cấp. À sau khi mà nhận diện thì mình sẽ à à đánh giá coi là à tuần hoàn như thế nào, tình trạng dịch của đứa nhỏ như thế nào và có biến chứng, trước mắt là có biến chứng hay không. À. À, sau đó thì mình sẽ phân loại nguyên nhân. À, trước thận, tại thận và sau thận. Rồi, từ đó sẽ lựa chọn xét nghiệm ban đầu để phù hợp với với với từng nhóm nguyên nhân và để ra được cái bệnh à à bệnh cụ thể của cái tình trạng suy thận tổn thương thận cấp à và xử trí ban đầu.
À, thì để nhận diện tổn thương thận cấp thì trước hết mình phải biết được đó là tổn thương thận cấp là gì. À, tổn thương thận cấp là người ta nói là tổn thương thận cấp chính là mất chức năng cấp tính của đơn vị chức năng thận. Đơn vị chức năng thận này là gì? Đó là cầu thận ha. À. Khi mà nó giảm nó giảm cái à nó mất chức năng này à thì nó sẽ gây giảm độ lọc cầu thận và à đi có thể đi kèm với tổn thương ống thận hay không. Từ đó sẽ gây ứ đọng những cái à cái cái cái chất à cái chất à có hại cho cơ thể hoặc những cái chất à thải cho cơ thể ha. À. Rồi từ đó gây rối loạn rối loạn nội môi của cơ thể.
Thì à tổn thương thận cấp thường á thì là người ta sẽ dựa vào cái creatinin máu và lưu lượng nước tiểu. Tuy nhiên à có những điểm mà đặc biệt cần chú ý sau đây. Thứ nhất á là à creatinin thường thường á là nó sẽ thường thường nó sẽ tăng chậm hơn so với cái mức độ tổn thương thận. Có thể là đứa nhỏ là chẳng hạn đã đã giảm cái độ lọc cầu thận rất là nhiều rồi nhưng mà creatinin nó nó sẽ nó sẽ vẫn ở cái mức có thể là ở cái mức bình thường hoặc là mới mới tăng rất là nhẹ thôi ha. Nên á creatinin nó đôi khi là nó không có đi theo được cái cái cái mức độ tổn thương thận. À, nên người ta sẽ phải có thể người ta sẽ phải dùng một số các cách khác để người ta đánh giá cái cái cái cái cái mức độ tổn thương thận cấp.
À, ngoài ra thì creatinin nó còn bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố khác. À, ví dụ như là dinh dưỡng, rồi ví dụ như ví dụ như là khối cơ này ha. À, ngoài ra thì à, về lưu lượng nước tiểu thì người ta nghe người ta vẫn hay nói là tổn thương thận cấp là đứa nhỏ là phải tiểu ít, thiểu niệu hoặc vô niệu. Tuy nhiên là có tới 50% trẻ em tổn thương thận cấp thì gần như là à, không có thiểu niệu. À, tức là nó ở thể không thiểu niệu, thậm chí là có những trẻ là nó đi tiểu nhiều hơn nữa, tức là nó nó có một cái giai đoạn gọi là giai đoạn đa niệu trong những cái nhóm tổn thương thận cấp ha. Thì à, hiện tại là theo theo KDIGO thì người ta định nghĩa tổn thương thận cấp khi là có tăng creatinin trên 0,3 mg/dL ở mức nền trong vòng 48 giờ.
Ví dụ như là giờ á, trước đó là à, nó là cái mức của nó là à, 50 mg/dL ví dụ vậy. À, ờ, cái mức độ cái mức của nó là khoảng là là 0,5 mg/dL nhưng mà bây giờ nó tăng lên sau 24 tới 48 tiếng là tăng lên 0,8 mg/dL ha. Thì á, người ta đánh giá nó là nó là có tổn thương thận cấp hoặc là nó tăng creatinin gấp 1,5 lần mức nền à, trong vòng 7 ngày. Tức là trong vòng 7 ngày đó, có thể là ừm, không phải là cái mức cái mức bình thường của nó, không phải là cái mức bình thường của nó. Tại vì nhiều khi là trước đó nó không hề làm tới cái cái cái cái cái creatinin, nhưng mà trong vòng 7 ngày, nhưng mà nó có làm cái creatinin trong vòng 7 ngày đó, nhưng mà sau đó người ta làm lại thì người ta thấy là cái creatinin nó tăng lên 1,5 lần.
À, tức là tăng lên so với cái mức nền trước đó ha. Thì á, người ta giả định là cái mức đó là cái mức bình thường của nó. À, thì á, người ta đánh giá là nếu mà tăng trên 1,5 lần này thì coi như là đứa nhỏ là bị tổn thương thận cấp. Ngoài ra à, ngoài ra nếu mà người ta thấy là nước tiểu dưới hoặc là người ta lấy thấy được nước tiểu dưới 0,5 ml bậc ký một giờ trong vòng 6 giờ à thì thì à người ta nói đứa nhỏ là tổn thương thận cấp. Ở đây á thì à nhiều đứa thì như nãy chị nói ha là có 50% cái nhóm tổn thương thận cấp là ở thể không thiểu niệu. Tuy nhiên nó có thể trong một khoảng thời gian ngắn thôi, nhưng mà nếu mà thiểu niệu thiểu niệu hoặc là hoặc là hoặc là trong a hoặc là hả nước tiểu a giảm dưới 0,5 ml trong a bậc ký trong giờ á, nhưng mà hả nó đã kéo dài 6 giờ rồi à thì đứa nhỏ này có thể đánh giá là tổn thương thận cấp.
Thì trên bảng á nó là những cái mức à những cái mức mà mức nền mình có thể gọi là tham khảo cho mình à đối với từng lứa tuổi. Ở đây là chị đề cả là đơn vị là mg/l, mg/dl và microgram/l. Thì à ở mỗi cái cái cái phòng lab hoặc là mỗi cái bệnh viện á thì nhiều khi người ta đây sẽ dùng một cái đơn vị khác khác nhau ha. Ở bệnh viện Nhi Đồng Nhi Đồng 1 hiện tại là đang dùng đơn vị là micromol/l ha. Tức là nếu mà đối với sơ sinh á nó là trên 88,4 mmol/l à mmol/l là là nó đã bắt đầu nó tăng rồi ha. Còn á đối với a đối với trên 12 tuổi là cũng là trên 88,4 mmol/l. Trên 12 tuổi là gần như là giống như người lớn vậy á thì coi như là nó có tăng creatinin ha.
Tuy nhiên nếu mà phải tăng creatinin so với cái nền nó là trên 0,3 mg/dl trong 48 tiếng hoặc là trên 1,5 lần ở mức nền vậy trong 7 ngày ha thì mới đánh giá là tổn thương thận cấp thực sự. Và người ta nói là thiểu niệu khi là nước tiểu dưới 1 ml bậc ký một giờ ở trẻ nhũ nhi và dưới 0,5 ml bậc ký một giờ ở trẻ lớn trong vòng 6 giờ ha. Trong vòng 6 giờ hiện tại á thì người ta người ta đánh giá lại cái mức thiểu niệu này còn phải dựa vào à dựa vào thời gian nữa. Bởi vì người ta nói là cái cái cái cái cái mức độ mức độ à mức độ tổn thương thận cấp nó còn được đánh giá theo cái cái cái cái à thay đổi theo thời gian của đứa nhỏ à thay đổi nước tiểu của đứa nhỏ ha.
Thì à như chị nói ha cái creatinine này nhiều khi là nó không có đi nó không có đi kịp với cái mức à cái cái cái cái mức độ tổn thương. Thế cho nên là người ta phải dùng một cái cách khác để người ta đánh giá cái mức độ tổn thương thận cấp. Thì à để đánh giá mức độ tổn thương thận cấp á thì người ta dùng một cái bảng người ta gọi là bảng RIFLE ha. Bảng RIFLE này nó nó có bảng riêng cho người lớn là A RIFLE hoặc là dành cho trẻ em là B RIFLE hoặc là dành cho trẻ sơ sinh à N RIFLE. Thì ở trong này á là người ta người ta sẽ phân thành là à R RIFLE ha. Tức là năm cái năm cái phân độ. Thì ở cái mức đê ở cái phân độ F á tức là failure á là đứa nhỏ là bắt đầu là đã suy thận cấp à suy thận cấp thực sự rồi tổn thương thận cấp rất là nhiều đáng kể rồi ha.
Còn ở tới cái mức là L hoặc là E á thì người ta người ta đánh giá thêm cái thời gian mà nó tổn thương thận cấp để người ta coi coi là đứa nhỏ này là nó tới tới cái mức là tổn thương tổn thương thận mạng à bắt đầu vô tới cái giai đoạn tổn thương thận mạng hay chưa. Thì à nhìn trên cái bảng này á người ta sẽ đánh giá dựa trên cái cái thay đổi của cái creatinine tức là cái tăng cái tốc tốc độ tăng của creatinine cái mức độ tăng của creatinine và cái lượng nước tiểu à mà cái lượng nước tiểu của đứa nhỏ cả hai cái kết hợp à chứ không phải là chỉ có riêng một cái thôi. Và cái nước tiểu này là luôn luôn phải đi theo đi theo thời gian ha.
Bởi vì người ta thấy á là à tổn thương thận cấp á là một quá trình động thế cho nên là người ta phải đánh giá đánh giá kết hợp cả hai cái bao gồm cả thời gian. Bởi vì thời gian à trẻ bị thiểu niệu và vô niệu à còn có liên quan liên quan chặt chẽ với cái mức độ tổn thương thận cấp. Nếu mà à xong trong vòng 6 giờ đứa nhỏ đã giải quyết được cái chuyện tại tình trạng thiểu niệu này rồi á ha thì người ta thấy là tiên lượng rất là tốt, nó có thể hoàn toàn á hả hoàn toàn là về bình thường hết. À nhưng mà hả nếu mà càng kéo dài đặc biệt là kéo dài hơn 24 tiếng à 24 tiếng 48 tiếng là có thể là nó đã tổn nó đã tổn thương thận rất là nặng rồi.
À lúc đó thì hả mình đánh giá là cái mức độ tổn thương à ở cái mức á là hả suy tổn thương thận cấp thực sự. Dạ. Thì à nhìn ba cái bảng này thì à mình mình cũng thấy được á là cái cái cái lượng nước tiểu mà để đánh giá thiểu niệu ở à ở à trẻ em đặc biệt á là ở sơ sinh ha thì á nó sẽ cái lượng nước tiểu nó sẽ nhiều hơn ha cái nhiều hơn so với so với trẻ lớn và so với người lớn. Bởi vì á là ở trẻ ở trẻ nhũ nhi ở trẻ ở trẻ nhũ nhi ở trẻ sơ sinh á ha thì cái khả năng cô đặc nước tiểu của nó cơ bản là đã không bằng người lớn không bằng trẻ lớn rồi. Thế cho nên á là bình thường á là mình sẽ thấy là một ngày á nó sẽ đi tiểu rất là nhiều.
Có thể là một ngày á nó thay tới 8 tới 10 cái tã bởi vì là đi tiểu thôi. À nhưng mà cái đó là cái chuyện là bình thường của nó. Nhưng mà nó sẽ bất thường khi mà nó đi tiểu đi tiểu giảm hẳn ha giảm hẳn của nó là nếu mà cái lượng nước tiểu dưới 1,5 ml/kg/h ha, là mình đã thấy là nó đã có, nó đã có có có có thiểu niệu rồi ha, thì cái đánh giá cái thiểu niệu đó kèm theo thời gian từ 8 giờ tới 24 giờ ha. Rồi, mình qua một cái mình mình qua một cái cái cái cái ờ cái chỉ số để mình đánh giá cái cái mức độ tổn thương thận cấp tổn thương thận cấp nữa. Nếu mà mình nói về quá trình động á thì bắt buộc mình phải sử dụng cái độ lọc cầu thận ha.
Tuy nhiên á cái độ lọc cầu thận của mình á thì mình thực sự là mình cũng chỉ dùng creatinin máu thôi. Mình sẽ mình sẽ phải mình sẽ phải có công thức để mình điều chỉnh theo cân nặng, chiều cao và giới tính của đứa nhỏ ha. Nhưng mà cái creatinin mình cũng nói là nó sẽ nó sẽ thay đổi, thay đổi nhanh trong ngày ha. Nó sẽ thay đổi nhanh trong ngày nhưng mà thật ra nó cũng không có đi nhanh kịp với cái tốc cái cái cái tốc độ cái tốc độ tổn thương thận cấp. Thế cho nên là đa phần người ta không có dùng GFR ha, người ta gọi là tổn thương độ lọc cầu thận á để người ta đánh giá tổn thương thận cấp. Ha, bởi vì bởi vì á là cái cái cái GFR này nó phụ thuộc vào creatinin mà creatinin máu thì nó sẽ có sai số rất là nhiều ha, nó sai số từ 30 tới 40% và nó có thể sai lệch bởi vì nhiều yếu tố như lúc nãy đã nói ha, vì suy dinh dưỡng nè, vì ha nếu mà nó có tổn thương hủy cơ nó cũng sẽ thay đổi ha.
Và nó không theo kịp tốc độ tăng creatinin máu. Nó chỉ có giá trị khi mà mình dùng nó để mình đánh giá mức độ tổn thương của bệnh thận mạn thôi. À tại vì khi mà bệnh thận mạn á nó đã kéo dài, nó đã duy trì cái mức độ creatinin đó kéo dài rồi à thì mình có thể dùng nó để mình đánh giá cái cái độ lọc cầu thận của đứa nhỏ. Và cái GFR này cũng chủ yếu là dùng để điều chỉnh liều thuốc thôi, chứ không phải là để đánh giá cái mức độ tổn thương thận cấp ha. Nhấn mạnh chuyện đó ha. Đánh giá mức độ tổn thương thận cấp là người ta dựa vào cái tốc độ thay đổi của creatinin máu và cái lưu lưu lượng nước tiểu cả hai cái ha.
Chứ không phải chỉ à không phải chỉ có một trong hai cái bởi vì à cái nào nó cũng có có nụ nó cũng có nhược điểm hết. Ví dụ creatinin thì nó có nhiều sai số, nó không đi kèm, nó không có đi theo kịp với cái tốc độ à tốc độ tổn thương thận tốc à tốc độ tổn thương thận ha. Còn cái à lưu lượng nước tiểu thì có 50% trẻ thì khi mà tổn thương thận cấp thì không có à không có thiểu niệu ha. Vậy thì à mình coi cái công thức à công thức tính GFR ha Schwartz ha trên mạng trên trên trên bảng ha. Thì à mình sẽ thấy là cái hệ số K này nó phụ thuộc vào nếu mà mình đánh giá là cái creatinin ở đơn vị là mg/dL ha thì à cái K hệ số K này nó phụ thuộc vào lứa tuổi ha.
Vậy thì GFR là gì? Như hồi nãy chị nói ha GFR người ta nói là độ lọc cầu thận. Nếu mà thực sự độ lọc cầu thận á mình được mình mình mình tính toán cụ thể à mình tính toán cụ thể mình đo lường này nọ trên thực sự là trên cái cầu thận của mình á thì nó chính xác. Còn nếu mà mình tính trên creatinin này á thì á hả nó nó nó nó nó không chính xác ha. Nhưng mà cái này à nó chỉ là một cách ước lượng thôi à. Còn nếu mà chính xác á thì mình nói độ lọc cầu thận này á là nó sẽ phải được tính bằng cái lượng dịch lọc qua tiểu cầu thận trong một một phút. Ha. Thường thường á là á một tiếng á hả là có tới 4 lít 4 lít nước à 4 lít dịch đi qua cái cầu thận này.
Nhưng mà nó sẽ chỉ giữ lại nó sẽ nó sẽ thải ra chỉ có 1% thôi, sẽ thải vào nước tiểu 1% đó thôi. À, thì á hả cái cái cái 1% đó là những cái chất dư thừa, những cái chất không cần dùng tới. À, và một ít nước để ra cái lượng nước tiểu mà mình thấy thôi. À, còn 98 với 99% còn lại nó sẽ được tái hấp thu hết. À. À, thì cái cái cái cái khả năng cả cái năng lọc của cầu thận này nó sẽ phụ thuộc vào à vào nhiều yếu tố ha. Thì theo cái đơ thì theo cái cách tính ở trên trên trên bảng ha có một cái công thức là GFR bằng B1 trừ R. À. Trừ cho BK. Thì cái cái cái cái B1 này nó sẽ chống lại toàn toàn bộ những cái cái cái cái cái lực khác là R với BK.
Vậy thì B1 là cái gì? B1 này nó chính là áp suất áp suất thủy tĩnh của bao một cầu thận. Tức là bao nhiêu cái áp lực cái huyết áp bao nhiêu, cái máu bao nhiêu hả nó dồn nó dồn về cái thận để nó lọc ha, thì hả nó sẽ nó sẽ à nó sẽ biểu hiện bằng cái B1 này ha. Thì á nó sẽ phụ thuộc vào cái cái tưới máu này, cái huyết áp này. À, cái cái dòng máu, cái lưu lượng máu đến tiểu động mạch tiểu động mạch đến và tiểu động tiểu động mạch đi. Thì nếu mà hả giãn tiểu giãn tiểu động mạch đến tốt và co tiểu động mạch đó hả co tiểu động mạch đó hả đi ít thôi, thì hả cái B1 này nó sẽ cao. À, thì cái lưu lượng máu tới nó sẽ tốt hơn.
Thế cho nên là à cái áp lực áp lực thủy tĩnh này à nó sẽ nó nó sẽ ảnh hưởng bởi cái huyết áp, bởi cái lưu lượng máu đến đến thận. Còn cái R với cái BK này là cái gì? Cái R này nó là kháng lực màng đáy ha. À, cái kháng lực này nó sẽ sẽ chặn nó sẽ sẽ chặn cái cái cái cái cái dịch lọc. À, nó sẽ chặn cái dịch lọc này đi qua khỏi đi qua khỏi màng đáy. À, đi qua khỏi màng đáy. Thì á, nếu mà cái kháng lực này tăng lên, cái kháng lực này tăng lên là có thể là vì do ứ đọng, à, nó có thể là ứ đọng những cái chất ứ đọng những cái chất dư thừa, ứ đọng những cái chất độc hoặc là hoặc là à, có thể là nó bị à, nó bị viêm nè, à, nó nó bị viêm hoặc nó bị tổn thương cái cái cái cái cái màng đáy này.
À, à, nó gây tắc nghẽn. Thì á, mình sẽ thấy được á là cái cái kháng lực này nó sẽ tăng lên. Mà kháng lực này nó sẽ càng tăng lên, nó sẽ có cái cái cái cái tỉ lệ nghịch với lại cái cái cái cái cái độ lọc cầu thận này. À, nếu mà B1 tăng, B1 tăng ha, thì á, hả, GFR này sẽ tăng. Thì á, hả, cái dịch lọc này tốt. Nhưng mà nếu mà R này nó sẽ nó mà tăng, à, thì cái GFR này nó sẽ giảm. À, ờ, nó sẽ trong những cái trường hợp, ví dụ như là mình bị ngộ độc nè, à, mình bị ngộ độc nè hoặc là mình có những mình có những cái bệnh lý à, khiến cho là hả, nó nó nó nó không thải được những cái chất độc trong cơ thể hoặc là những cái bệnh lý mà nó tổn thương viêm à, trong cái cầu thận, ví dụ như viêm cầu thận cấp nè hoặc là hả, hội chứng thận hư nè, nó gây tổn thương màng đáy nè.
À, thì mình sẽ mình sẽ thấy là cái kháng lực cái kháng lực màng đáy này nó tăng lên. Nên hả, GFR này nó sẽ giảm xuống. À, ngoài ra mình có là BK. BK này là áp lực keo dịch lọc. À, cái áp lực keo dịch lọc này nếu mà nó càng cao, nó càng cao thì cái GFR này nó sẽ càng thấp. Thì cái áp lực keo này á, nó phải phụ thuộc vào á, những cái chất mà đi vào cái cái dịch lọc á. Mà cái mà mình hay thấy là cái albumin máu á. À, cái albumin á. Cái albumin đó nếu mà nó nếu mà nó nó nó nó nó nó qua nó qua nó qua nước tiểu nhiều quá thì á cái BK này nó sẽ tăng lên. À BK này nó sẽ tăng lên, nó sẽ làm cho độ lọc cầu thận càng ngày càng ngày nó càng giảm lên.
À nên á cái GFE này nó sẽ phụ thuộc vào cái áp lực thủy tĩnh của mao mạch cầu thận, nó phụ thuộc vào cái kháng lực màng đáy và cái áp lực keo của dịch lọc. Thì à cái GFE này nó sẽ có những cái cơ chế, cơ chế à tự điều hòa và cơ chế điều hòa của cả hệ thống ha. Thì cái cơ chế à điều hòa tại chỗ mà chủ yếu ảnh hưởng tới nó đó là kêu à cơ chế điều hòa ngược cầu ống. À ngoài ra thì à mình sẽ có cơ chế à mấy cái cơ chế à co cơ trơn tiểu động mạch vào. Cái này là nó sẽ phụ thuộc vào những cái à những cái vận mạch mình sử dụng ha hoặc là những cái cơ chế điều hòa hệ thống, ví dụ như là mình có kích thích à cao à giao cảm gây co mạch thận hoặc là một số cái chất co mạch thận hoặc là các chất gây giãn mạch thận.
À gây làm giãn cái à tiểu động mạch đi ha là nó sẽ làm ảnh hưởng tới GFE. Thì à cái cơ chế mà cơ chế gây gây gây tổn thương tới gây ảnh hưởng tới GFE nhiều nhất đó là cơ chế mất cân bằng cân à mất cân cân bằng cầu ống ha. Thì như người ta biết đó là nếu mà à nếu mà nằm à GFE mà nó giảm 50% ha à thì á hả nó sẽ nó sẽ khi mà nó sẽ gây ra suy thận cấp. Thì lúc này á là nó sẽ giảm cái lượng nó sẽ tự khắc làm giảm cái lượng lượng natri tới cái à à cái cái à macula densa ha và từ đó nó sẽ gây giãn tiểu động mạch vào và co tiểu động mạch à ra để nó đẩy cái cái cái cái à à cái GFE này lên ha. Như á như mình nói ha cái giãn tiểu động mạch vào và co tiểu động mạch ra này nó ảnh hưởng tới là cái B1 này của mình.
Cái B1 này nó tăng lên thì cái GFE nó sẽ tăng lên. Ha. Ở những cái trường hợp á mà nó thiếu tưới máu hoặc là độc thận, thiếu tưới máu á thì nó sẽ làm giảm cái B1. Còn độc thận á nó sẽ làm tăng cái B nó sẽ làm tăng cái cái cái cái cái kháng lực màng đáy của mình á. Ha. Nó sẽ làm tăng cái R thì nó sẽ là gây giảm giảm tái hấp thu tại ống lượn ha. Và nó cũng làm giảm cái lượng cái lượng natri tới cái cái cái cái macula densa này luôn. Ha. Và nó sẽ làm tăng cái natri hấp thu ở ống xa ha. Và càng ngày càng ngày nó sẽ làm giảm cái cái cái độ lọc cầu thận. Thì lúc này người ta đánh giá nó là mất cân bằng cầu ống.
Ha. Nó chỉ cân bằng cầu ống khi mà hả nó có thể nó có thể nó có thể điều hòa được và nó làm tăng cái tăng cái nó làm giãn tiểu động mạch vào và co tiểu động mạch ra. Tuy nhiên khi mà nó có thiếu tưới máu hoặc là gây gây độc thận. À mà cái tình trạng này không được xử lý, không được xử lý sớm á thì nó dần dần dần dần nó sẽ càng làm giảm cái chức cái cái độ lọc cầu thận này và có thể là đứa nhỏ không có thể nào mà không có thể nào mà hồi phục được và có thể là bệnh nhân càng ngày càng ngày càng suy thận nhiều hơn và có thể là tổn thương thận mạn luôn. Đó là cái cơ chế gây tổn thương gây ảnh hưởng tới cái độ lọc cầu thận ha.
Rồi, sau cái bước đầu tiên mình nhận nhận dạng là nó là có tổn thương thận cấp thực sự ha. Như lúc nãy mình nói ha, mình dựa vào creatinin máu và cái và cái lưu lượng nước tiểu. Thì mình sẽ coi mình sẽ khám đứa nhỏ, mình coi coi đứa nhỏ này hiện tại nó có tình trạng tổn thương thận cấp đó thì có những cái tình trạng gì khác ảnh hưởng tới hoặc là gây nguy hiểm cho đứa nhỏ hay không. Ha. Thì đầu tiên á là mình sẽ phải coi coi à lúc nào cũng vậy, vô là mình phải đánh giá hô hấp, tuần hoàn ha, giống như là ABC của mình vậy ha. À, coi coi là đứa nhỏ này là có có suy hô hấp hay không ha, có thiếu ờ có thiếu ờ có hạ huyết áp hay không, à có thiếu tưới máu hay không ha.
Đặc biệt á là mình coi coi rồi tri giác của đứa nhỏ như thế nào ha. Ờ đứa nhỏ có hôn mê hay không, hôn mê này là do lý do gì nha. Mà trong cái ờ trong cái ờ sinh hiệu, sinh hiệu coi á thì cái huyết áp là quan trọng nhất. À, cái huyết áp quan trọng nhất ha. Ngoài cái huyết áp ra thì mình coi xung quanh coi là cái dấu hiệu tưới máu nó như thế nào, ví dụ như là có CRT kéo dài hay không, tay chân có lạnh hay không, có rơi vào tình trạng sốc hay không. Ha. Sau khi á mà mình coi cái hô hấp, tuần hoàn rồi thì mình sẽ đánh giá tới trình tình trạng dịch. Ha, tình trạng dịch. Coi coi á là ờ đứa nhỏ có dấu hiệu ờ mất nước hay không ha, hay đứa nhỏ có tình trạng phù phù cơ thể hay không ha, phù những cái mô mềm hay không, phù tay, phù chân, phù mặt, bán bụng hay không, hay có tràn dịch màng phổi hay không.
Và đặc biệt á là có phù phổi hay không. Ha. Một một cái tình một cái dư dịch ha, một dư dịch mà hả mạnh đến ờ mà nặng đến độ mà hả nó gây nó gây á hả tổn thương mô kẽ, à tổn thương mô kẽ rồi sau đó là nó gây ra phù phổi cấp luôn. À, đây là một cái tình trạng cấp cứu thì bắt buộc mình phải xử lý trước khi mà mình đánh giá tới là hả cái đứa nhỏ này tại sao nó tổn thương thận cấp. Ha. Ờ. Sau khi mà đánh giá cái tình trạng à cái hô hấp, tuần hoàn và tình trạng dịch thì mình sẽ đi mình coi coi là đứa nhỏ này nó có biến chứng gì hay không. Ha. Cái những cái biến chứng mà hay gặp trên tổn thương thận cấp đa phần nó sẽ là do tăng kali máu.
Tăng kali máu thì nếu mà đứa nhỏ là có rối loạn tim mạch ha, à hoặc là đứa nhỏ là có yếu cơ, yếu chi ha. Ờ. Ờ hoặc là hả đứa nhỏ có những cái biến chứng của cái cái cái cái cái ờ cái quá tải dịch ha, giống như là phù phổi cấp ha, hoặc là có toan chuyển hóa nặng hay không, hay là có hội chứng tăng ure huyết cao hay không. Ha, thì á mình phải ưu tiên mình xử trí những cái tình hợp cấp cứu này ha, song song với cái chuyện là mình khảo sát nguyên nhân. Ha, nếu mà mình không có xử trí tốt được cái tình trạng cấp cứu này á thì mình không có thời gian để mình xử mình đi tìm được cái nguyên nhân của đứa nhỏ luôn ha.
Nên á hả phải bắt buộc mình phải lấy tính sau khi mà tổn thương nhận diện được cái tình trạng tổn thương thận cấp thì phải đi đánh giá những cái tình trạng nguy hiểm. Rồi sau đó thì mình mới à mình mới a tới à đánh giá cái a cái cái cái nguyên nhân của nó ha. Thì à phân loại nguyên à phân loại nguyên nhân á thì mình sẽ mình sẽ chủ yếu là phân loại dựa vào ba nhóm. Thứ nhất là đứa nhỏ này là nó là suy thận cấp trước thận, tại thận hay sau thận. À, bởi vì nó rất là quan trọng bởi vì là mỗi cái mỗi cái mỗi cái nhóm này á nó sẽ giúp cho mình quyết định xử trí và tiên lượng như thế nào nha. Thường thường người ta nói là bởi vì là tổn thương thận cấp trước thận á thì à nếu mà mình mình đánh giá mà mình xử trí sớm thì đứa nhỏ nó có thể hồi phục được cái độ lọc cầu thận.
À, hoặc là những cái tình trạng nếu mà suy thận cấp sau thận À, nếu mà tổn thương a tổn thương thận cấp sau thận á thì à à đa phần là nó rơi vào những cái những cái nhóm bệnh lý mà gây tắc nghẽn đường niệu ha, và đặc biệt á là hay gặp ở những cái nhóm những cái nhóm như là trẻ sơ sinh nè, à hoặc là trẻ nhũ nhi tức là cái lứa tuổi rất là nhỏ bởi vì cái nhóm này á là nó sẽ nó sẽ gặp những cái những cái cái cái dị tật bẩm sinh đường tiết niệu nè, ha, hoặc là hả ừm hoặc là nó có những cái tình trạng giống như là nhiễm trùng tiểu nặng nè ha, gây đứa nhỏ bí tiểu nè, à ờm hoặc là hả những cái u bú nè, hoặc là những cái hẹp van niệu đạo sau, ví dụ vậy, ha.
Thì cái nhóm thì cái nhóm hay gặp cái tình trạng suy thận cấp sau thận này là những cái nhóm mà mà sơ sinh hoặc nhũ nhi, ha. Thì á người ta sẽ thấy chủ yếu là tình trạng tắc nghẽn đường niệu, à, người ta có thể khám được là khối thận to hoặc là trên siêu âm người ta cũng có thể thấy được, ha. À, và cái lượng nước tiểu của nó thì chắc chắn thay đổi rồi bởi vì á nó gây tắc nghẽn đường niệu mà thường thường á nó sẽ gây giảm giảm cái lượng nước tiểu thực sự hoặc là gần như đứa nhỏ có thể không đi tiểu được luôn, ha. Và cái tình trạng này nếu mà tắc nghẽn đường tiểu có à thường là sẽ có chỉ định ngoại khoa, ha.
Nếu mà mình giải quyết được cái cái cái cái chỉ định ngoại khoa này thì có thể đứa nhỏ sẽ à, sẽ tái lập lại cái cái cái à cái lưu lượng nước tiểu và hả ừm và cái độ lọc cầu thận này nó sẽ trở lại bình thường thì đứa nhỏ hết cái tình trạng tổn thương thận cấp. Rồi có một cái và ngoài ra trong hai cái sau ba cái nhóm đó thì có cái nhóm là suy thận cấp tại thận, ha. Suy thận cấp tại thận này á là cái nhóm mà mà cái nhóm đa phần là nặng nề nhất và và khó có thể hồi phục cái cái cái cái à cái chức năng thận nhất, ha. Thì á nó sẽ gây ra là do có thể là do tổn thương thực thể tại thận, ha. Ờ, và có một nhóm là nó là suy thận cấp trước thận mà kéo dài, tức là khi mà mình nói là mình không có xử trí, mình không có nhận diện sớm được cái tổn thương thận cấp trước thận, mình không xử trí thì nó có thể à nó có thể tổn thương tổn thương tới người ta gọi là hoại tử ống thận cấp á, ha, và gây tổn thương thực thể tại thận luôn.
Thế nên là có thể là nó nó nó không hồi phục nữa luôn, ha. Và cái độ lọc cầu thận này á nó chắc chắn là nó giảm rồi, ha, và cái cô đặc nước tiểu cũng sẽ rối loạn. Cô đặc nước tiểu người ta dùng cái từ là rối loạn nhưng người ta không kêu là giảm hoặc là tăng bởi vì là ờ, có một số có một số đứa trong giai đoạn đầu á nó vẫn có biểu hiện bởi đa niệu chứ nó không phải là thiểu niệu luôn. Thế nên là đa phần nếu mà mình không nhận biết được cái tình trạng này có thể là khi mà nó qua giai đoạn đa niệu rồi á là gần như là cái thận nó có thể không cứu được. À, nên phải chú ý tới cái chuyện là nó đừng chờ tới cái lúc mà nó thiểu niệu.
À, mình phải xử trí lúc mà nước tiểu nó bình thường hoặc là nước tiểu nó trong giai đoạn đa niệu á thì hy vọng nó mới có thể hồi phục được. Và cái hồi phục này á nó cũng tùy thuộc vào nguyên nhân và cái á cái cái cái cái xử trí cái điều trị ban đầu của mình ha. Thì đây là những cái á những cái á nguyên nhân trong từng nhóm ha. Như mình thấy là trước thận đa phần á là nó là do giảm thể tích tuần hoàn. Giảm thể tích tuần hoàn ví dụ như là những trường hợp như là sốc giảm thể tích nè hoặc là ói, tiêu chảy nhiều quá ha. Thì cái nhóm này á mình thấy là rất là dễ, rất là đơn giản để điều trị á và giải quyết ha.
À, mình chỉ cần truyền dịch cho đủ và hả bảo đảm tưới máu thận tốt á là hả là nó ra thôi. Nha. À, còn ở cái nhóm tại thận á là nó có cái nhóm mà mình à mình mình bệnh lý cầu thận mà mình sẽ học nè ha. Mình à sẽ mình mình mình sẽ gặp trên lâm sàng đó là viêm cầu thận ha. À, viêm cầu thận cấp hoặc là hội chứng thận hư nè ha. Ngoài ra á thì hả à mình có thể gặp ở cái nhóm là à à mạch máu thận ví dụ như hội chứng tăng huyết áp huyết cao cũng hay gặp ở những đứa nhỏ à lứa tuổi nhỏ ví dụ như là khoảng 3 tuổi ha khoảng 2 3 tuổi thôi. À, khoảng 1 tới 3 tuổi thì à gặp nhiều. À, ngoài ra thì mình sẽ gặp ở cái nhóm cái nhóm này á thì gặp ở cấp cứu nhiều nè.
À, gặp cấp cứu nhiều những cái đứa mà à sốc nhiễm trùng, nhiễm trùng huyết nặng ha sốc nhiễm trùng, nhiễm trùng huyết nặng tổn thương đa cơ quan hoặc là những cái nhóm mà à có có có dùng thuốc à có ngộ độc thuốc hoặc là hả ong đốt nè ha hoặc là hả những cái trường hợp mà hả dùng những cái thuốc độc thận hay chất độc thận nhiều. Rồi, à cái nhóm sau thận ha là chủ yếu là bất thường cấu trúc như hôm nay chị nói ha bất thường cấu trúc với lại thường gặp ở những cái đứa mà sơ sinh ha thường thường là vài vài tháng tuổi thôi, vài tháng tuổi thôi. Thì á cái nhóm này á thì á sẽ xử được xử xử lý được à bằng cái bằng cái phẫu thuật ngoại khoa.
Rồi sau khi á mà mình định là ờ nó là ở nhóm trước thận sau à mình nhắm nhắm là nó ở trước thận sau thận hay tại thận à thì mình đi coi những cái bệnh cảnh lâm sàng, những cái bệnh cảnh lâm sàng mà mình hay gặp hay gặp ở trẻ trẻ em ha. À hay gặp ở trẻ em rơi vào à ba cái nhóm ba cái nhóm đó. Thì à nó có thể biểu hiện trên đứa nhỏ đó có thể là rầm rộ hoặc là từ từ thôi. À nó có thể là thấy có thiểu niệu vô niệu nè. À hoặc là hả nó biểu hiện rầm rộ bởi một cái hội chứng mà người ta gọi là hội chứng tăng ure huyết cao ha, tăng tăng ure huyết hoặc là nó biểu hiện bằng và biến chứng ví dụ như là biến chứng của cao huyết áp, phù phổi ha hoặc là những cái biến chứng như là à ừm đứa nhỏ bị à bị à à tăng kali máu ha tăng kali máu à rồi ngoài ra có thể là bệnh cảnh của nguyên nhân ví dụ như là những cái trường hợp á mà ói, tiêu chảy nè, sốc giảm thể tích nè hoặc là hả nó vô vì á hả nhiễm trùng huyết, sốc nhiễm trùng hay tổn thương đa cơ quan hoặc là nó vô vì là ong đốt nè ha hoặc là hả hoặc là à ừm à viêm cầu thận cấp hoặc à viêm cầu thận tiến triển nhanh giống như là mình thấy trên lâm sàng ha.
Đó là đó là à những cái bệnh cảnh nó có thể gặp. Thì à có những cái yếu tố nguy cơ bắt buộc mình phải để ý ha mình phải để ý à khi mà khám một cái đứa trẻ mà tổn thương thận cấp để mình định hướng để mình định hướng cái nguyên à à đối với những ví dụ như là những cái đứa mà nó đang nằm nặng, đang nằm ICU ha, bởi vì những cái đứa này là nó là những đứa mà sẽ có nhiễm trùng huyết nè, suy đa tạng nè ha, và có sốc thiếu máu nè ha, và có những cái bệnh nền bệnh nền nặng. Hoặc là những cái đứa trẻ sơ sinh, à những cái đứa trẻ sơ sinh là nó cũng gây có nhiễm trùng nặng nè, nó sinh non, sinh ngạt nè ha, hoặc là hả có suy đa tạng, có tim bẩm sinh.
Những cái đứa mà à những cái đứa mà bắt buộc phải dùng những cái thuốc gây độc thận, ví dụ như là NSAID ha, NSAID mà phải liều cao, liều mạnh ha, kéo dài, hoặc là những cái cái cái cái kháng sinh à kháng sinh mà ở trong ở trong bệnh viện ở những cái trong hồi sức á là hay gặp nhất đó là vancomycin ha. Vancomycin hoặc là những cái chất mà bắt buộc phải phải chụp chụp cản quang ha, CT, MRI để hả nó đi tìm nguyên nhân những cái bệnh khác nha. Hoặc là những cái đứa trẻ mà có bệnh nền, ví dụ như là tim bẩm sinh. Những cái đứa trẻ phải cần phải phẫu thuật bởi vì á cái nhóm này á là nó sẽ mất dịch. Nó sẽ mất dịch là một cái thứ hai là nó sẽ giảm cung cấp à giảm cung cấp dịch ha, nên hả cái nhóm này phải cũng phải cần phải để ý ha, hoặc là những cái đứa nhỏ bị bệnh thận hoặc là hả ung thư ha.
Thì đầu tiên là mình sẽ đi với đi đi cái nhóm đầu tiên, cái nhóm bệnh cảnh đầu tiên là suy thận cấp trước thận. Suy thận cấp trước thận này á như lúc nãy nói ha là nó có có thể là thiếu tưới máu thận do à sốc nè, tụt huyết áp nè, à giảm thể tích tuần hoàn do ói, tiêu chảy nè ha, hoặc là ăn uống kém nè ha. Thì à ngoài ngoài cái chuyện á là nó có thể biểu hiện mất nước, nó có thể biểu hiện mất nước rồi xong rồi đứa nhỏ có thể thấy là đứa nhỏ là tiểu ít đi luôn ha, thì nó có một cái nhóm là tổn thương thận cấp trước thận, tuy nhiên á là hả cái lưu lượng nước tiểu cao. À là cái nhóm này là cái nhóm bệnh lý ống thận, à cái nhóm đái tháo đường hoặc là cái nhóm bệnh lý ống thận mô kẽ.
Ha. Ờ. Như mình biết rồi, trước thận thì gần như á là cấu trúc thận nó bình thường, nó không chưa ảnh hưởng gì hết trơn. À và chức năng cô đặc nước tiểu của ống thận sẽ bình thường, bởi vì nó không tổn thương tới cái thận. Ha. Ờm. Và nếu á mà mình điều trị sớm, mình điều trị sớm, mình can thiệp sớm, mình ờ mình ờ hồi phục lại cái tưới máu thận á, thì cái mình thiết lập lại cân bằng cầu ống thì đứa nhỏ sẽ hoàn toàn nó nó hết được hết cái tình trạng tổn thương thận cấp luôn. À hết tình trạng tổn thương thận cấp luôn và hả cái cái ờ GFR này nó sẽ được phục hồi hoàn toàn. Tuy nhiên, mình vẫn có một nhóm á là nó là tổn thương thận cấp trước thận mà ừm có thể ban đầu mình không nhận ra và mình can thiệp trễ, ha mình can thiệp trễ, thì ờ thì lúc đó là đứa nhỏ là nó có thể ờ bị ờ hoại tử ống thận cấp do co co mạch, ha, do co mạch và tổn thương tới ờ tới ống thận luôn.
Ha. Ờm hoặc là những cái trường hợp mà nó nó nó bị độc tố trực tiếp lên cái ống thận, ha, thì nó sẽ gây ra hoại tử ống thận cấp. Ờm. Nó sẽ hồi phục tốt nếu mà không có hoại tử vỏ thận, ha, không có hoại tử vỏ thận, nó chỉ có tổn thương tới cái ống thận thôi, nhưng mà nó sẽ hồi phục chậm lắm, nó sẽ hồi phục có thể là từ vài ngày có khi tới vài vài tuần luôn, ha. Nhưng nếu mà hoại tử ống thận cấp do do do độc tố mà ảnh hưởng tới cái cái cái vỏ thận hoặc là do tổn thương đa cơ quan, ha, ảnh hưởng tới toàn bộ các ờ tới tới cái ờ ờ ống thận ờ tới cái vỏ thận, thì ờ sẽ xấu, ha, coi như là nó sẽ không có hồi phục hoàn toàn được cái cái cái cái ờ độ lọc cầu thận.
Ha. Rồi, làm sao để mình so sánh được cái nhóm là suy thận cấp trước thận hay là ờ hoại tử ống thận cấp à hoại tử ống thận cấp bởi vì là như mình biết là như hoại tử ống thận cấp là nó cũng có một cái nhóm là suy thận cấp à trước thận nhưng mà mình xử lý không có đúng mình xử lý không có kịp ha thì làm sao để phân biệt hai cái nhóm này thì người ta sẽ dựa vào cái khả năng tái hấp thu của ống thận à người ta sẽ dựa vào cái khả năng tái hấp thu của ống thận thì ờm nếu mà nó tái hấp thu được natri à nó tái hấp thu được cái là tốt natri thì á hả mình thấy là cái khả năng tái hấp thu của nó tốt thì coi như là nó là suy thận cấp trước thận người ta sẽ dùng cái cái cái ờ người ta sẽ dùng cái công thức á là ờ phân suất thải natri ha à dành cho ờ những cái bạn mà chưa dùng lợi tiểu và dùng lợi tiểu hai cái này khác nhau người ta dùng phân nếu mà dùng chưa là dùng lợi tiểu thì người ta dùng phân suất thải natri còn nếu mà đã dùng lợi tiểu thì người ta sẽ dùng phân suất thải ure ha thì ờm nếu mà cái ờm mình đánh giá là cái phân suất thải natri á ờ phân suất phân suất thải natri á mà nó nó thấp tức là nó tái hấp thu tốt ha nó nó vẫn tái hấp thu tốt ha thì nó là suy thận cấp trước thận còn nếu mà phân suất thải natri mà cao ha thường thường là trên 40 ờm ờ thường thường là trên 2% hoặc là cái cái cái ờ cái natri trong nước tiểu nó trên 40 ha thì á hoặc là cái phân suất thải ure mà nó cao à thì đứa nhỏ đó là bị hoại tử ống thận cấp nha hoại tử vậy là nó chỉ chủ yếu là nó dựa vào cái phân phân suất thải natri hoặc là cái cái thải ure thải ure trong nước tiểu à để đánh giá cái khả năng tái hấp thu của ống thận để ờm phân biệt suy thận cấp trước thận và hoại tử ống thận cấp rồi mình sẽ đi một cái nhóm một cái nhóm cũng gây tổn thương thận cấp mà mình hay gặp trên trẻ em nữa đó là viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu Viêm cầu thận cấp hậu nhiễm liên cầu là gần như là suy thận cấp tại thận.
À, suy thận cấp tại thận. Thì à à do nhiễm liên cầu ha, nó có thể có tiểu máu, ứ nước, muối, bổ thể giảm. Thì cái này là mình đã học riêng một cái bài viêm cầu thận cấp hậu nhiễm rồi. À, viêm cầu thận cấp hậu nhiễm rồi. Thì ở viêm cầu thận cấp hậu nhiễm như mình biết ha là nó à cơ chế chủ yếu nó gây tổn thương thận cấp là bởi vì là nó làm tăng cái kháng lực màng đáy là do nó viêm cái à nội nội mô mạch à nội mô mạch của cầu thận ha, nên nó tăng cái BK lúc nãy đó, vì tăng cái BK thế cho nên là nó giảm độ lọc cầu thận ha. Mà tăng cái mà mà viêm cái này là có thể là do à thứ nhất là do à cái chất viêm nó đánh trực tiếp vào cái cái cái nội mô mao mạch ha, hoặc là có thể là hả những cái những cái bổ những cái à những cái à bổ thể ha, kháng nguyên kháng thể ha, nó đánh trực tiếp vào cái vào cái nội mô mao mạch của cái viêm cầu à của cái cầu thận thế cho nên là nó cũng gây tăng cái BK này luôn.
Viêm cầu thận tiến triển nhanh. Viêm cầu thận tiến triển nhanh thực ra là cái cơ cái cơ chế cái à nó cũng giống như là viêm cầu thận viêm cầu thận cấp vậy đó, nhưng mà nó sẽ tổn thương thận cấp nhanh hơn là viêm cầu thận cấp ha. À, là do là nó có những cái liềm tế bào viêm. À, những cái tế bào viêm này khi mà nó hiện diện trên màng đáy thì nó sẽ ảnh hưởng tới cái BK rất là lớn. Ha, càng bị ảnh hưởng tới BK càng lớn thì nó tổn thương thận cấp càng nhanh, càng nhiều. Ha, ngoài ra là nó còn có thể đi kèm với viêm ống thận mô kẽ nữa, nó sẽ làm làm cái tình trạng à giảm GFR này càng nhiều hơn ha. Creatinine tăng nhanh thì người ta hình thường người ta nói là viêm cầu thận tiến triển nhanh đó, nó chỉ cái nó chỉ có biểu hiện cho mình thấy là nhanh trong vòng 24 tới 48 tiếng thôi là mình thấy creatinine nó tăng lên ha.
Mình sẽ thấy được là nó sẽ tăng lên không phải chỉ có 0,3 ml mg/dl giống như trên đó đâu ha. Nó không phải là chỉ có tăng trên 1,5 1,5 đâu, nó có thể tăng gấp đôi, gấp ba luôn trong vòng 24 tới 48 tiếng ha. Thì nó cũng biểu hiện là tiểu máu, tiểu đạm. À nó cũng tiểu máu, tiểu đạm, có thể là hả thiểu niệu, vô niệu và cao huyết áp luôn ha. Và chủ yếu là nó biểu hiện bằng cái liềm tế bào viêm ha trên sinh thiết thận ha. Và nếu mà mình điều trị sớm, mình điều trị sớm, mình mình mình giúp cho cái tình trạng viêm này nó đỡ ha. Đa phần là người ta phải dùng một thuốc ức chế miễn dịch đó ha, kháng viêm khác đó ha.
Để à thì nó sẽ hồi phục sớm ha. Nếu mà nó chưa có xơ sợi, chưa có kéo dài quá. Một cái nhóm khác gây tổn thương thận cấp đó là tổn thương mạch máu. À tổn thương mạch máu mà cái mà mình à mà mình hay gặp nhất đó là hội chứng tán huyết ure huyết. À do tổn thương nội mạc mao mạch, do những cái độc tố của cái con E. coli ha. Ờ hoặc là những cái trường hợp là nhiễm trùng huyết, suy đa cơ quan cũng gây ra cũng gây tổn thương nội mạc mao mạch ha. Hoặc là do là mình sử dụng mấy cái mấy cái chất vận mạch mà không có phù hợp, không có đúng ha. Thường đi kèm hoại tử vỏ thận như tụi em biết ha. Nếu mà hoại tử vỏ thận rồi thì gần như là chức năng thận nó không hồi phục nữa ha.
Ờ thì mình đi cái nhóm nhỏ đó là nhóm hội chứng ure tán huyết. Ure tán huyết này thường sẽ gặp ở cái lứa tuổi như chị nói ha từ 1 tới 3 tuổi, từ 1 tới 3 tuổi và do cái độc tố của con E. coli à E. coli à O157 H7. À những cái độc tố này nó sẽ ảnh nó sẽ gây tổn thương mao mạch mao mạch thận à. Nó gây tổn thương mao mạch thận. À và nó mà nó gây tổn thương nó gây ra thương thận cấp. Thì nó biểu hiện ban đầu là có thể là những cái triệu chứng tiêu hóa đơn thuần thôi. Nó có thể là rứt rứt nhỏ, có thể là hơi ói hoặc là tiêu chảy nhẹ nhẹ hoặc là tiêu sáu, phân này nọ thôi. À, nhưng mà sau đó là đứa nhỏ rơi dần rơi vào cái tình trạng là có thể là ờ có thể là nhiễm nhiễm khuẩn huyết hoặc là đứa nhỏ biểu hiện là vô niệu, thiểu niệu, có thể tiểu máu ha hoặc là hả giảm tiểu cầu ha.
Rồi một cái nhóm khác là viêm ống thận mô kẽ cấp cũng gây tổn thương thận cấp tại thận luôn. Ha, là do cái nhóm này là do thuốc nè, ngộ độc là chủ yếu ha. Ờ nó gây rối loạn ngộ ờ rối loạn khả năng cô đặc nước tiểu bởi vì là nó chẳng ảnh hưởng gì hết trơn á. Nó cứ ờ nó có thể là thiểu niệu hoặc nó có thể là vô ờ hoặc là hoặc là hả đa niệu hoặc là có thể là gần như là đi tiểu bình thường ha. Hoặc là nó có thể là viêm ống thận mô kẽ cấp và trong trong bệnh hệ thống bởi vì trong bệnh hệ thống á là đa phần là nó ảnh hưởng hết tất cả các ờ các lớp của cầu thận hoặc là thậm chí là nó còn ảnh hưởng tới những cái cái phần khác của của của thận luôn.
Ví dụ như ngoài ra nó còn tổn thương là ống thận mô kẽ, ngoài ra nó còn tổn thương tới mạch máu thận nữa ha. Rồi trong nhóm này thì ờ mình có ờ mình hay gặp ở cấp cứu đó là do ong đốt và do sốt rét ha. Thì ờ nếu mà nếu hai cái tình trạng này nếu mà nó được xử lý kịp thời và xử lý đúng á đa phần là phải lọc máu ha, lọc máu để để loại bỏ những cái cytokine, những cái đâm ơ những cái ờ thành phần viêm ha không đáng có ha thì á nó mới giảm được cái ờ giảm được cái tổn thương tổn thương mạch máu ha, tổn thương mô kẽ của của đứa nhỏ, tổn thương mô kẽ thận của đứa nhỏ thì nó mới hồi phục được. Còn nếu á mà hả để lâu quá thì hả nó cũng không có khả năng nó cũng không có khả năng hồi phục ha.
Rồi ờ Sau khi mà chẩn đoán ờ chẩn đoán nguyên nhân rồi, mình vẫn phải đưa ra những cái chẩn đoán phân biệt ha. Chẩn đoán phân biệt. À đặc biệt đó là khó cho mình đó là đối với những cái trường hợp đó mà mình mà mình mình thấy là nó cũng là giống như tổn thương thận cấp đó, nhưng mà mình không có biết được đó là cái nền creatinin trước đó của nó là bao nhiêu, nên mình không thể nào đánh giá là đứa nhỏ này là có thực sự là nó có cái nền là suy thận mạn trước hay chưa. À là nó là mới tổn thương thận cấp đây thôi, hay là nó đây là đây là một cái đợt à đợt cấp của cái tình trạng tổn thương thận mạn từ lâu lắm rồi.
À thì thường thường người ta sẽ dựa vào nhiều yếu tố, người ta sẽ phụ dựa vào cái tiền căn bệnh thận. À. Rồi người ta coi coi là cái tăng trưởng loạn dưỡng xương của đứa nhỏ, coi đứa nhỏ này có suy dinh dưỡng hay không, đứa này có gầy còm hay không, canxi của đứa nhỏ như thế nào, đứa nhỏ có thiếu máu hay không, đứa nhỏ mỡ có bị cao huyết áp hay không, hay là nó có rối loạn điện giải hay không. À. Và đặc biệt người ta phải siêu âm thận để người ta coi coi là cái thận có teo, có có teo hay không, hay là người ta coi coi là cái cái phân biệt tủy vỏ của đứa nhỏ còn còn rõ hay không. Thường thường ở mức phân biệt tủy vỏ là đứa nhỏ là đã có cái tình trạng tổn thương thận đã lâu rồi ha.
Và như lúc nãy mình đã đã phân biệt rồi là phải phân biệt suy thận cấp trước thận và hoại tử ống thận cấp. Là bởi vì hai cái tình trạng này, hai cái hai cái can thiệp, hai cái xử trí hoàn toàn khác nhau ha. Rồi à chắc mình nghỉ một chút xíu ha. Mình nghỉ 5 phút đi. À. À tiêu hóa trước cái phần trước ha, cái phần trước thì gồm có ba phần, phần thứ nhất là mình sẽ nhận diện tổn thương thận cấp. Phần thứ hai là mình sẽ à đánh giá và xử trí những cái tình trạng cấp cứu mà có biến chứng. Cái thứ ba là là mình sẽ đi tìm nguyên nhân ha. Thì cái bước tiếp theo là sẽ gọi là cái bước điều trị. Ha, cái bước điều trị.
Mình nghỉ chút xíu ha. Thì điều trị thì mình cũng có những nguyên tắc ha. Giống nãy là mình đã nói là mình đã phải đánh giá những cái tình trạng nặng, những cái tình trạng cần cấp cứu hoặc là những cái biến chứng. Thì bây giờ thực ra xử trí ở tổn thương tổn thương thận cấp chủ yếu là mình sẽ xử trí những cái chuyện đó trước mắt. Ha. Rồi á khi nào á mà mình tìm ra được những cái nguyên nhân cụ thể rồi thì mình mới đánh những cái nguyên nhân. Ha, nguyên nhân nguyên nhân sau ha, bởi vì có một số cái nguyên nhân á mình không có xử trí liền. Ha, hoặc là có những cái nguyên nhân á là ờ gần như là không có điều trị gì đặc hiệu hết.
Ha. Nhưng mà có những cái nguyên nhân là bắt buộc phải điều trị đặc hiệu như chị nói á thứ nhất á là ờ suy thận cấp trước thận. Cái thứ hai là suy thận cấp sau thận. Nhưng mà suy thận cấp sau ờ suy thận cấp trước thận á thì mình đã mình đã đánh giá cái tình trạng dịch rồi, nếu mà thiếu thì mình sẽ bù. Phải bù trước thôi. Ha. Còn cái suy thận cấp sau thận á thì mình cũng phải ờ phải xử trí cái tình trạng cấp cứu trước, rồi sau đó rồi mới tính tới cái chuyện đó là ha có xử trí ờ có xử trí cái cái cái cái cái tắc nghẽn đó hay không. Ha. Nên nó quan trọng nhất là thứ nhất là mình đánh giá coi có quá tải dịch hay không, có giảm tưới máu tuần hoàn hay không.
Ha. Nếu mà có có có quá tải dịch thì mình sẽ xử trí ờ phù phổi cấp. Ha. Hoặc là suy tim ứ huyết. Rồi nếu mà giảm tưới máu hay tuần hoàn hay sốc giảm thể tích thì mình sẽ phải bù dịch. Ha. Rồi coi coi đứa nhỏ là có có những cái biến chứng như là ờ rối loạn điện giải hay không thì mình xử trí duy bịt duy trì cân bằng điện giải. Ha, coi có toan chuyển hóa hay không thì mình sẽ cân bằng kiềm toan. Ha. Rồi Rồi đó mình sẽ mình sẽ coi những cái xung quanh. Thứ nhất á là mình sẽ phải a kiểm soát những cái thuốc đang sử dụng và một số cái biện pháp phòng ngừa suy thận tiến triển. À tối ưu hóa dinh dưỡng cho đứa nhỏ.
Bởi vì ở những đứa nhỏ mà tổn thương thận cấp ha à nó sẽ có bệnh rồi nó đi kèm những cái bệnh nền nữa. À nếu mà không có đầy đủ dinh dưỡng hoặc là dinh dưỡng sai cách thì hả có thể làm nặng cái tình trạng tổn thương thận cấp hơn ha. Rồi sau đó là vì cái tình trạng bệnh tình hình tình trạng tổn thương thận cấp mà đứa nhỏ có thể a suy dinh dưỡng hoặc là hả chậm phát triển sau này luôn. Cho nên là phải nà phải phải tối ưu hóa cái phần dinh dưỡng. Và cuối cùng á thì á mình mới điều trị những cái nguyên nhân chờ à những cái nguyên nhân chờ. Còn những cái nguyên nhân à như nãy chị nói ha trước thận và sau thận thì à mình phải xem xét coi là cái nào hả xử trí trước thì mình nên xử trí trước.
Rồi à thì à mình sẽ có hai cái phần lớn. Một cái là điều trị bảo tồn, cái thứ hai là một cái a một cái điều trị đặc đặc biệt ha. Đó là à thay thế thận. À. Thì á cái điều trị bảo tồn này á thì á nó bao gồm nó không có điều trị đặc hiệu gì hết. À mà nó bao gồm những cái tình trạng như là à cân bằng cân bằng dịch nè ha rồi rối điện giải à tăng kali máu toan và những cái điều trị khác ha. Thì đầu tiên á mình nói về cái dịch dịch truyền ha. Thì à cái này á để chủ yếu á mình mình mình cho dịch truyền á thứ nhất á là để a đối với những cái trường hợp á mà à giảm giảm thể tích giảm tưới máu thận ha thì mình bắt buộc mình phải cho dịch truyền theo kiểu là mất nước thiếu dịch.
À cái đó là là là là mình đánh giá cấp cứu rồi mình mình xử trí cấp cứu rồi. Còn á cái a cái dịch truyền ở cái lúc này á mà chị đang nói ha là một cái test nước. Cái test nước này á là để phân biệt suy thận cấp trước thận và à và hoại tử ống thận cấp ha. Thì á người ta cũng sẽ đánh một cái liều dịch đa phần người ta sẽ đánh dịch tinh thể ha. Một cái liều dịch đó là khoảng a khoảng 10 tới 20 ml/kg trong vòng trong vòng là 1:30 phút tới 1 thì á người ta truyền dịch vô mà nếu mà người ta thấy là đứa nhỏ là khó thở nếu mà người ta thấy đứa nhỏ khó thở phù phổi là coi chừng đứa nhỏ là quá tải dịch và quá tải dịch đó là đứa nhỏ hoàn toàn không có phải là thiếu dịch.
Hoàn toàn không phải là thiếu dịch thì nó không phải là suy thận cấp trước thận mà nó là hoại tử ống thận cấp. Còn nếu mà hả mà mà mà truyền dịch vô mà hả đứa nhỏ có đáp ứng là lúc đó là thay vì là đứa nhỏ thiểu niệu, vô niệu thì đứa nhỏ bắt đầu có tiểu, có nước tiểu tốt hơn, làm lại creatinin thấy nó tăng lên là nó đáp ứng đáp ứng với cái tình trạng truyền dịch, bù dịch thì nó là suy thận cấp trước thận. Thì bởi vậy khi mà mình test á thì mình bắt buộc á là mình phải theo dõi nước tiểu, cân nặng và cái creatinin máu của đứa nhỏ ha. Thì nếu mà test âm tính thì bắt buộc mình phải hạn chế dịch nhập.
Lúc này thì mình đánh giá là đứa nhỏ là đã tổn thương tới thận rồi chứ không còn là tổn thương trước thận nữa. Rồi, cái thứ hai về lợi tiểu thật ra là cho lợi tiểu đôi khi người ta dùng để người ta để người ta xem coi là đứa nhỏ thực sự là nó còn nó nó nó nó có thiếu dịch hay không hay là hả có cách nào để thải cái cái cái dịch đó hả còn ứ ứ đọng trong cơ thể nó ra hay không. Ha. Thì á hả với cái với cái cơ chế là người ta giúp giảm cái tắc nghẽn trong lòng ống ha, giảm tắc nghẽn trong lòng ống thì nó sẽ làm giảm cái BK á thì á người ta thì á cái cái cái độ lọc cầu thận thì nó sẽ tăng lên ha. Thì thường người ta sẽ À nhưng mà nếu mà người ta dùng hai liều, hai liều mà người ta thấy không tiểu thì người ta bắt buộc người ta phải ngừng bởi vì là cái lợi tiểu này nó cũng gây ảnh hưởng ít nhiều tới cái chức năng thận, cái độ lọc cầu thận.
À bởi vì á cái cái Furosemide này nó cũng ảnh hưởng tới cái ờ nó là cũng gây độc thận ha, độc thính giác ha. Và đặc biệt á là nếu mà mình đánh giá đứa nhỏ trên lâm sàng là đã là thiếu dịch ha hoặc là giảm tưới máu thận thì mình hoàn toàn không được dùng cái lợi tiểu này nữa. À đối với những trường hợp á mà ờ đối với những trường hợp á mà mình thấy là ờ ảnh hưởng tới ờ ờ giảm tưới máu thận ha, có cái tình trạng giảm tưới máu thận thì người ta có thể dùng Dopamine. Dopamine thì nó giúp cho tăng tưới máu thận. Tuy nhiên á là hả cái này thì ít dùng lắm, đa phần là ít dùng lắm. Ờ cái này á người ta chỉ hy vọng á là hả có một cách nào đó để người ta giúp cái giúp tăng được ít nhiều cái tưới máu thận thôi.
Nhưng mà hả nó cũng không có làm giảm nhu cầu lọc máu hay là cải thiện sống còn ha. Chỉ là một gọi là chỉ là một cái cách để giúp cho cái có thể tăng cái tưới máu thận thôi ha. Và điều trị cao huyết áp ha, những cái đứa mà những cái đứa mà cao huyết áp thì dễ dễ có thể vô phù phổi cấp ha, quá tải dịch. Cho nên á là ờ người ta dùng ờ dùng hả điều trị cao huyết áp để người ta làm giảm cái cái quá tải muối nước ha. Thì chỉ định á khi khi huyết áp trên 97,5% 2 ha. Và người ta sẽ dùng là nifedipine là chủ yếu hoặc là nicardipine, hai cái nhóm này là trong cái hai cái nhóm là ức chế canxi. Người ta sẽ không dùng ức chế men chuyển hoặc ức chế thụ thể bởi vì á là à hai cái hai cái hai cái nhóm này nó sẽ ảnh hưởng tới hệ RA là chủ yếu ha và nó sẽ nó sẽ gây ra tăng kali máu và gây tổn thương thận cấp nặng hơn đối với những trường hợp mà tổn thương thận à tổn thương thận ha thế cho nên là người ta sẽ không có dùng tới ức chế men chuyển và ức chế thụ thể.
Đa phần người ta chỉ dùng ức chế canxi canxi thôi. Rồi, à xử trí tình trạng toan chuyển hóa ha. Xử trí tình trạng toan chuyển hóa thì để à mình tránh cho cái tình trạng là nó ức chế tim, hạ áp, loạn nhịp ha. Àm nó sẽ chỉ định khi mà có tình trạng nặng à khi mà có tình trạng nặng đe dọa tính mạng thôi hoặc là chuyện toan chuyển hóa rất là nặng. Thường thường là pH dưới 7.2 hoặc là HCO3 dưới 12 mmol/l ha. À và người ta sẽ dùng là natri bicarbonate à là chủ yếu. Không có không có không có chống chỉ định tuy nhiên á là nếu mà đứa nhỏ là đang quá tải dịch đó thì mình cũng nên a mình cũng nên a xem xét là coi coi á là dùng natri bicarb này có thể cô đặc hơn hay không hoặc là hả hoặc là và ờ chích từ từ hoặc là truyền chậm chậm hoặc ít ít thôi ha.
Rồi, ngoài ra thì mình có điều trị tăng kali máu thì cái này thì mấy bạn đọc thêm ha. À đây là hả chủ yếu là mình sẽ đánh vào cái tình trạng rối loạn điện giải, thăng bằng kiềm toan thì mình sẽ à chủ yếu là nó tăng kali máu hạ canxi máu, hạ natri máu. Rồi, có thể trạng dinh dưỡng thì á mình mình phải bắt buộc mình phải đảm bảo cái phần đạm cho đứa nhỏ ha, mình cứ nói là tổn thương ờ mình phải nói là tổn thương suy thận thì thường thường người ta sẽ giảm đạm. Không có ha, mà người ta phải có đảm bảo ha, đảm bảo năng lượng cao luôn á ha, cho đứa nhỏ để đứa nhỏ đó thứ nhất là vừa vừa hả đủ sức để ờ để ờ chống chọi với cái tổn thương thận cấp này, vừa đủ sức để chống chọi với bệnh lý gốc nữa ha.
Thế cho nên á là người ta sẽ sẽ sẽ ờ hỗ trợ cho đứa nhỏ đạm ờ cao năng lượng ha. Thường thường là 2 đến 3 g/kg một ngày và 3 đến 3 g/kg mỗi ngày ha. Và qua đường tiêu hóa hoặc là có thể là truyền truyền dịch ha, truyền dịch mà có chứa axit amin. Mục tiêu là phải đạt BUN được 40 đến 80 mg/dL. Ờ độ thiếu máu ở những cái trường hợp mà tổn thương thận cấp á thì đa phần là cũng ít lắm. À, nó có thể thiếu máu là do những cái bệnh bệnh nền bệnh gốc của nó thôi. À, những cái đứa mà mà mà càng tổn thương thận kéo dài thì cái tình trạng thiếu máu này mình mới thấy nhiều lên. À, thế cho nên á là hả cái chỉ định mà truyền máu hoặc là erythropoietin thường thường là rất là hiếm ha.
À, ờ tại vì á nếu mà truyền máu á ờ truyền máu á thì mình phải để ý tới cái tình trạng quá tải dịch của bệnh nhân. Còn cái erythropoietin nó đa phần người ta sẽ dùng cho những đứa mà tổn thương thận đã lâu lắm rồi ha, hoặc là hả đa phần sử dụng cho tổn thương thận mạn là chủ yếu. Rồi, ngoài ra á là phải ờ đánh mấy cái thuốc độc thận ha, phải để ý những cái thuốc độc thận mà đặc biệt là những cái như là NSAIDs nè, những cái ức chế calcineurin, ức chế thụ thể men chuyển. Bởi vì những cái này á nó những cái thuốc này á là những cái thuốc hay dùng ha để điều trị những cái bệnh nền cho những cái đứa nhỏ mà tổn thương thận cấp.
Cho nên là à nếu mà mình tránh được thì mình tránh, còn nếu mà bắt buộc phải sử dụng là phải theo dõi sát. À phải theo dõi sát cái chức năng thận nè à và có thể là mình phải định lượng nồng độ đáy để mình để mình à mình mình mình mình đánh giá cái cái cái nồng cái nồng độ của thuốc có đủ hay không và có ảnh hưởng tới thận hay không, theo dõi sát cái R cái cái cái creatin máu và phải chỉnh liều thuốc theo GFR. Thì chỉnh liều thuốc theo GFR thì mình có ba mức. Đa phần á thì mình sẽ có ba mức để để điều chỉnh. Thứ nhất là 30 tới 50 à ml à phút trên 1,73 m² da hoặc là 10 tới 29 và dưới 10. Thì ở mỗi mức này á nó sẽ có những cái à cái cái cái à cái à cái mức à điều chỉnh thuốc.
À thì điều chỉnh thuốc này nó cũng có hai hai hai kiểu. Một kiểu á là người ta sẽ giãn cái liều ra, người ta giữ nguyên liều đơn vị, nhưng mà người ta sẽ giãn cái cử ra. Ví dụ như là thay vì á là thay vì là người ta dùng là 10 ml 10 mg bạt ký mỗi à mỗi à 6 đến 8 tiếng. Thì bây giờ người ta sẽ sẽ à sẽ giữ nguyên cái liều đơn vị, tức là mỗi 10 ml 10 mg bạt ký, nhưng mà mỗi 12 tiếng, 24 tiếng. À hoặc là người ta sẽ à sẽ bằng cách là người ta giảm liều đơn vị, nhưng mà người ta giữ nguyên cái à cái cái cái cái cử dùng. Ví dụ như là thay vì dùng 10 thì bây giờ người ta dùng năm thôi. À và dùng 5 mg bạt ký mỗi 6 đến 8 tiếng.
À thì có hai cách điều chỉnh thuốc như vậy. Nhưng mà ở trên lâm sàng á đa phần người ta sẽ dùng theo kiểu là người ta sẽ giữ nguyên liều đơn vị và người ta sẽ giãn cử ra. À điều trị loét dạ dày, bảo vệ tĩnh mạch tay không thuận. Thường thường bảo vệ tĩnh mạch tay không thuận này là chủ yếu là dành cho những đứa mà nó phải à nó phải làm cái à làm cái cầu nối à làm cái cầu nối động tĩnh mạch để nó chạy thận lọc thận ha. Nên là nó bảo vệ cái tĩnh mạch tay không thuận là như vậy. Ha. Rồi à là mình cũng phải để ý phòng ngừa những cái trường hợp mà khả năng nó tổn thương a tổn thương thận cấp nhiều ha, những cái nguy cơ ha.
À ví dụ như là những cái đứa mà à trải qua một cuộc phẫu thuật thì bắt buộc phải a à phải bù dịch cho đầy đủ ha, hoặc là những cái bệnh lý mất nước nội bào hoặc là sử dụng thuốc cản quang. Rồi nói tới cái lọc thay thế thận. Đây là một cái cái cái điều trị rất là chuyên biệt luôn. À mà không phải là đứa nào tổn thương thận cấp đều à đều dùng hết. Như mình biết ha tổn thương thận cấp á mình chỉ cần là à mình điều trị những cái a nguyên nhân a nguyên nhân cụ thể, có thể điều trị cấp cứu ha. Thì à mình sẽ xử trí những cái điều trị bảo tồn thôi. Và chủ yếu á là à cân bằng dịch nè, à cân bằng dịch toan à toan chuyển hóa và và rối loạn điện giải thôi ha.
Còn cái lọc thay thế thận này nó sẽ có chỉ định cụ thể, đặc biệt là cho những đứa thứ nhất là quá tải, thứ hai là toan chuyển hóa, tăng kali máu, giảm hạ natri máu ha mà không đáp ứng điều trị nội, phải để ý ha. Nó mấy cái này nó đều phải bởi vì á quá tải hay toan chuyển hóa hay là tăng kali máu và hạ natri máu mình đều có thể điều trị bảo tồn. Mình đều có thể mình đều có thể điều trị để cho nó qua cái giai đoạn đều à à trong cái giai đoạn cấp tính đó. Tuy nhiên á có những đứa là mình điều trị nội đó không đáp ứng thì á mới cần phải lọc thay thế thận thôi. À. Và à những cái tình trạng á mà hả tăng ure huyết cao ha, tăng ure huyết cao mà phải nặng dữ lắm ha thì á là mình phải à mình phải bắt buộc mình phải lọc máu để mình thải cái lượng à ure dư thừa quá mức thì ra.
À còn cái lọc máu để nuôi ăn, truyền máu lọc khác á thì thường là mình ừm mình sẽ dành cho những cái đứa mà có thể là suy thận giai đoạn giai đoạn sau này rồi, giai đoạn sau kéo dài rồi mà hả nó không có nó không nó nó nó nó không có thể nào mà ăn uống hoặc không thể nhập gì được vào được. À bởi vì nhập vào có thể là nó quá tải này nọ. Thế cho nên á là hả người ta mới dùng tới cái cái chỉ định này. Nhưng mà những cái chỉ định mà người ta hay dùng nhất là những cái rối loạn mà không đáp ứng điều trị nội và cái hội chứng tăng huyết áp nặng thôi ha. Thì à lọc á thì nó có hai cơ chế, một cái cơ chế là khuếch tán.
À thì thường á là nó dùng cho những cái chất hòa tan, những cái thuốc hoặc là những cái chất có trọng lượng phân tử lớn. Còn siêu lọc á thì nó chỉ dành cho nước và ion thôi. À đây là những cái những cái cái cái cái chất á, những cái cái cái gần như là phân tử rất là nhỏ rồi ha. Thì à mình sẽ có những cái phương pháp lọc thay thế thận sau đây. Thứ nhất là thẩm phân phúc mạc, gọi tắt là PD ha. Rồi chạy thận nhân tạo và à lọc máu liên tục CRRT ha. À để à lọc để lọc máu liên tục hay là hay là hay là à hay là thẩm phân phúc mạc á thì người ta không có nhất thiết là đứa nhỏ phải là là là huyết động ổn định.
À bởi vì là cái này nó không có ảnh hưởng nhiều tới cái ảnh hưởng nhiều tới cái cái cái cái huyết động. À nhưng mà chạy thận nhân tạo thì bắt buộc phải à phải bắt buộc phải là ổn định huyết động thì mới chạy thận nhân tạo. À có những cái khác biệt như vậy. Ngoài ra á là mình để ý ha, thẩm phân phúc mạc và cái chạy thận nhân tạo thì nó là nó cái cơ chế nó là khuếch tán là chủ yếu. Khuếch tán là chủ yếu, tức là nó sẽ lọc những cái chất độc, những cái a những cái a chất có trọng lượng phân tử phân tử a trọng lượng phân tử cao lớn hơn ha là siêu lọc. Thì cái a cái lọc máu liên tục á thì nó sẽ dành cho siêu lọc, chủ yếu là là lọc nước và những cái a những cái ion, những cái a chất có trọng lượng phân tử thấp thôi ha.
Ngoài ra thì a à cái đường thực hiện á đường thực hiện á thì á hả a thẩm phân phúc mạc thì mình biết rồi là qua cái catheter phúc mạc thẩm phân phúc mạc thôi. À còn cái a à chạy thận nhân tạo với lọc máu a lọc máu a liên tục á thì bắt buộc phải có cái cây catheter động tĩnh mạch ha. Thì a mình coi mình đọc mình coi cái này để mình biết được á là cái cơ chế của những cái a cái cái cái a phần này là như thế nào, rồi sau đó ở vờ ở mỗi cái chỉ định khác nhau mà mình sẽ a mình sẽ chỉ định những cái a phương pháp khác nhau, có thể là thẩm phân phúc mạc hay là chạy thận nhân tạo hay là là hay là à lọc máu liên tục ha.
Rồi, cuối cùng thì mình nói tới cái phần tiên lượng. Tiên lượng đối với những đứa suy thận cấp thì đối với những cái đứa nào là à là là tiên lượng nặng ha. Thứ nhất là tuổi dưới 12 tháng ha, nhóm nhóm a nhóm a nhũ nhi. Thứ hai là cân nặng dưới 10 kg. Thứ ba là có quá tải dịch rất là nhiều ha mà trên 10% cơ thể. Có thiểu niệu. Ờ trong giai đoạn mắc a trong giai đoạn khởi đầu ha. Có nhiễm trùng huyết, tổn thương đa cơ quan. Có chỉ số RIFLE 2 cao. Cái chỉ số này là chỉ số tổn thương cơ quan ha. Mà đánh giá chung của hồi sức a của hội hồi sức cấp cứu ha. Hoặc là có CVP cao. CVP CVP cao tức là đứa nhỏ này á là nó không có giảm tưới máu hoặc là hả huyết áp bình thường hoặc là hả cái cái cái cái cái lượng cái lượng cái lượng dịch trong cơ thể nó hoàn toàn không thiếu ha.
Bởi vì như mình biết hả nếu mà nó giảm tưới máu thận hay lọc hay là hả huyết áp thấp hoặc là hả nó nó nó nó thiếu dịch thì mình chỉ cần bù dịch thôi. À còn CVP cao á là hả có thể là nó đã tổn thương tới thận rồi, nó không có thiếu dịch đâu. À mình càng khó có thể bù dịch, mình càng khó có thể cân bằng xuất nhập cho mấy đứa này hơn nữa. Nên tiên lượng nó sẽ xấu. Rồi bài tổn thương thận cấp à có vậy thôi nhưng mà cần những cái điểm chú ý. Thứ nhất là cái hướng tiếp cận của mình à lúc nào cũng phải là đầu tiên là mình phải nhận diện coi đứa nhỏ này có thực sự là tổn thương thận cấp hay không. Chủ yếu dựa vào creatinin máu và nước tiểu.
À à và cái và cái creatinin máu và nước tiểu này nó cũng sẽ thay đổi theo thời gian. À thay thay đổi theo thời gian và và thay đổi theo cái cái cái lứa tuổi nữa. À Cái thứ hai là sau khi nhận diện được tổn thương thận cấp rồi thì mình phải xác định được những cái tình trạng cấp cứu à hoặc là những cái nguyên nhân những nguyên nhân á hả cấp cứu mình bắt buộc mình phải xử trí được và xử trí những cái biến chứng những cái biến chứng của tổn thương thận cấp. Cái thứ ba là mình sẽ phân loại nguyên nhân, đi tìm nguyên nhân. À Cái thứ tư á là mình sẽ tùy từng tùy từng cái từng cái chẩn đoán, những cái chẩn đoán phân biệt á ha thì mình sẽ đề nghị những cái cận lâm sàng phù hợp.
Cái thứ năm á là mình sẽ xử trí những cái trường hợp à xử trí à à mình sẽ xử trí ban đầu. Thì xử trí ban đầu á nó thứ nhất là sẽ bao gồm xử trí những cái tình trạng cấp cứu à ví dụ như là thiếu dịch, sốc à sốc giảm tưới máu thận à rồi sau đó là thăng bằng dịch, thăng bằng kiềm toan và rối loạn và rối loạn điện giải. À, cuối cùng á thì lại có những cái chỉ định à bắt buộc phải dùng lọc thay thế thận. Rồi. Bài hết rồi, tụi em có gì thắc mắc không? Bài này á thì đọc thì mình sẽ thấy rất là chung chung với lại rất là nhiều cái ha. À, nhưng mà ban đầu á thì mình sẽ chủ yếu là mình đi hướng tiếp cận để mình biết đứa nhỏ này sẽ phải à đứa nhỏ này có phải tổn thương thận cấp hay không và mình xử trí trước những cái có thể à những cái à trước mắt trước ha, rồi sau đó mới đi tìm nguyên nhân.
Thì ở mỗi cái nguyên nhân, mỗi cái bệnh cảnh á à cụ thể á thì á mình sẽ có những cái bài riêng rồi ha. Thì mình sẽ xử trí những cái à nguyên nhân đó, à những nguyên nhân đó sau. Nhưng mà có những cái nguyên nhân bắt buộc phải mình điều trị à cấp cứu, bắt buộc mình phải điều trị liền, ví dụ như là à suy thận cấp trước thận à hoặc là suy thận cấp sau thận mà có thể à có thể xử trí tắc nghẽn ha. Thì mình mới phải lo trong cái giai đoạn cấp tính. Còn nếu không á thì á hả mình cứ từ từ từ mình mình chẩn đoán ra nguyên nhân à thì á mình giải quyết những cái nguyên nhân đó sau. Rồi. Thì để ở đây khoảng 5 phút ha, nếu mà mình không có câu hỏi gì thì à mình nghỉ ha.
Có gì tụi em cứ nhơ ơ ừm nhấn mic lên hỏi ha. Dạ chị ơi cho em hỏi là ở cái nhóm mà suy thận cấp nguyên nhân trước thận trước thận á hồi nãy bệnh nhân đến với mình với một bệnh cảnh lâm sàng là đa niệu á thì mình sẽ có nguyên nhân là đái tháo đường với bệnh gì nữa chị? Đái tháo đường hoặc là viêm ống thận mô kẽ cấp em. Dạ em cảm ơn Dạ chị ơi chị cho lớp tụi em xin bài giảng á slide bài giảng này được không chị? Ừ lát nữa chị sẽ gửi vô cái chat nha. Dạ. Ủa tại sao chị không có vô được cái group chat ta? Cái này mình có Chắc chắc Chắc là do cái này là của link của phòng quản lý đào tạo nhưng mà cái nhóm cái nhóm tụi em trong này thì chỉ có những cái bạn là những có tài khoản của sinh viên thôi nên là không có tài khoản của giảng viên đó chị thành ra là không có cái link của chat mà em thấy cái đợt trước cũng có đợt trước bài của cô Hiệp cũng cũng không thấy khung chat luôn á.
À vậy hả? Vậy thôi để có gì á lát nữa chị gửi cho Minh hả em? Dạ dạ em là cái bạn chị nãy chị nhắn á em là cái bạn nhắn trong nhóm với chị á. Vậy là có gì có gì chị sẽ gửi cho em rồi hả em gửi cho các bạn giùm chị ha. Dạ rồi ạ, em cảm ơn chị ạ. Rồi. Rồi chị gửi bài cho cho Minh rồi nha. Minh Hiển chứ không em? Minh Hiển đúng không? Dạ đúng rồi ạ. À em nhận được bài rồi ạ chị. Em cảm ơn chị nhiều ạ. Rồi ok, có gì em gửi cho các bạn nhóm khác giùm chị. Ờ hôm nay mình học có bốn mươi mấy bạn thôi, chị không có biết là có trong cái nhóm thận trong cái nhóm đang đi nhi bao nhiêu nữa. Chắc chủ yếu là trong nhóm nhi nhi thôi quá.
Dạ tại khung thời gian cũng hơi gấp nên là có một số bạn học chung với nhau luôn đó chị. Ờ ờ. Thì đó nên đó hả, chủ yếu là em gửi cho các lớp khác giùm chị luôn ha. Rồi. Dạ. Rồi cảm ơn em. Rồi cảm ơn các em ha. Giờ mình nghỉ ha. Chào tụi em. Dạ em chào chị, ạ.